Στην απόφαση απεξάρτησης από το Ρωσικό φυσικό αέριο και τον ρόλο που διαδραματίζουν οι ΗΠΑ στον τομέα της ενέργεια αναφέρθηκε ο Ακαδημαϊκός διευθυντής του Greek Energy Forum, Δρ. Μιχάλης Μαθιουλάκης στην ημερίδα της «ΜτΚ» και του emakedonia.gr με τίτλο «Ο νέος ενεργειακός χάρτης και ο ρόλος της Β. Ελλάδας».
Ο κ. Μαθιουλάκης ξεκίνησε την ομιλία του με τον τομέα της γεωπολιτικής, χαρακτηρίζοντάς τον έναν «περίπλοκο χώρο» που αφήνει περιθώρια για λαϊκισμό.
«Ξαφνιαστήκαμε με τις αλλαγές που έχουν γίνει σε γεωπολιτικό επίπεδο αλλά δεν έχει αλλάξει τίποτα. Η γεωπολιτική και οι σχέσεις της γεωπολιτικής είναι αυτές που ήταν πάντα. Αν η ενέργεια είναι περίπλοκη ή γεωπολιτική είναι πάρα πολύ απλή, προσδιορίζει ότι ανάλογα με την ισχύ που έχει ο καθένας, τοποθετείται στις σχέσεις του με τους άλλους και ανάλογα με τις αλλαγές που μπορεί να υπάρχουν στο τι ισχύ έχει ο καθένας μπορεί να δημιουργεί ανασφάλειες στους γύρω του» τόνισε ο ίδιος.
«Αυτά πάντα ίσχυαν, εμείς στην Ευρώπη είχαμε την τάση να τα ξεχάσουμε και να νομίζουμε ότι ισχύουν μόνο τα όμορφα και σωστά που ορίζει το διεθνές δίκαιο. Αυτό έγινε και με την Ρωσία» συνέχισε.
Το Γερμανικό ρίσκο
Ο κ. Μαθιουλάκις εξήγησε πως «έχει γίνει εξαιρετική δουλειά από την κυβέρνηση τα τελευταία πολλά χρόνια, η Ελλάδα έχει κάνει κάποια λάθη στα ενεργειακά αλλά επουδενί δεν έχουμε κάνει τα λάθη που έχει κάνει η Γερμανία τα οποία τα πληρώνουμε όλοι».
«Η Γερμανία είχε την τάση να ψάξει να βρει που υπάρχει η πιο φθηνή ενέργεια χωρίς να την νοιάζει το ρίσκο, ένα ρίσκο που συνδεόταν με μεγάλες εισαγωγές φθηνού φυσικού αερίου από την Ρωσία».
Αναφορικά με το κόστος ενέργειας είπε ότι αυτό συνδέεται πάντα με την απόδοση. «Όσο μεγαλύτερη απόδοση επιδιώκεις τόσο μεγαλύτερο ρίσκο εμπεριέχει. Σε μια κοινωνία η απόδοση θα ήταν το χαμηλό κόστος ενέργειας. Εάν εμείς θέλουμε να έχουμε χαμηλό ρίσκο δεν μπορούμε να έχουμε αυτή την χαμηλή απόδοση. Χαμηλό ρίσκο σημαίνει πρέπει να διαφοροποιήσω τα πάντα, από που παίρνω ενέργεια, με ποιον τρόπο την καταναλώνω κλπ. Αν τα διαφοροποιήσω όλα αυτά αυτό θα μου κοστίσει παραπάνω, δεν γίνεται αλλιώς».
«Αυτό το ρίσκο που πήρε η Γερμανία το πληρώσαμε όλοι» δήλωσε χαρακτηριστικά.
«Πολλοί λέγαμε ότι ήταν μεγάλο το ρίσκο της δέσμευσης της εξάρτησης της Ευρώπης συνολικά από το ρωσικό φυσικό αέριο παρ' όλα αυτά υπήρχαν πάρα πολλοί που λέγανε ότι ναι αλλά μιλάμε για φθηνό ενεργειακό κόστος. Τα ίδια έχουμε ακούσει και στην Ελλάδα με τους λιγνίτες. Ναι αλλά ο λιγνίτης ο φθηνός έρχεται με άλλα κόστη» είπε ο πρόεδρος του GEF και συνέχισε «Στην Ελλάδα τα κόστη για τον λιγνίτη ήταν ανθρώπινες ζωές. Υπάρχουν πάρα πολλές μελέτες που έχουν δείξει πόσες χιλιάδες πρόωροι θάνατοι στα Βαλκάνια έρχονται από τον λιγνίτη και τα μικροσωματίδια και ένα αρκετά σημαντικό ποσοστό ήταν και στην Ελλάδα».
Η απεξάρτηση από το Ρωσικό φυσικό αέριο
«Η Ευρώπη πιάστηκε απροετοίμαστη, εθελοτυφλούσε όσον αφορά τους συσχετισμούς ισχύος και θεωρούσε ότι η Ρωσία θα βάζει μπροστά το οικονομικό όφελος και όχι τις δικές τις ανάγκες ασφάλειας, ρίσκαρε και έκανε μια κίνηση όπως αυτήν που έκανε στην Ουκρανία».
Ο ακαδημαϊκός εξήγησε «Πιαστήκαμε απροετοίμαστοι και μπήκαμε πολύ γρήγορα στην διαδικασία να απεξαρτηθούμε από το ρωσικό φυσικό αέριο και φυσικά η άλλη μόνη μας επιλογή ήταν οι ΗΠΑ».
Ο ρόλος των ΗΠΑ στην ενέργεια
Ο κ. Μαθιουλάκης δεν παρέλειψε να αναφερθεί και στην αλλαγή του ρόλου των ΗΠΑ στο παγκόσμιο σκηνικό.
«Οι ΗΠΑ πλέον είχαν για πρώτη φορά την δυνατότητα να ελέγξουν τις ανάγκες τους τις ενεργειακές. Είναι η πρώτη φορά μετά το τέλος του ψυχρού πολέμου που οι ΗΠΑ έχουν την δυνατότητα να ανακόψουν την επιρροή της Ρωσίας σε όλη την ανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ και όλους τους ευρωπαίους συμμάχους. Αυτό είναι θεμελιώδες».
«Ασχέτως τις κυβερνήσεις στις Ηνωμένες Πολιτείες, αυτό είναι μια επιλογή που οι ΗΠΑ δεν μπορούν να αγνοήσουν. Οφείλουν αφού έχουν τα εργαλεία να ανακόψουν με οποιοδήποτε τρόπο την επιρροή της Ρωσίας σε όλους τους ευρωπαίους συμμάχους τους».
«Αυτό σημαίνει βεβαίως ότι εμείς μπαίνουμε σε μια διαδικασία εξάρτησης από τις ΗΠΑ. Μπορούμε δεν μπορούμε να εμπιστευτούμε την Αμερική, είναι μονόδρομος».
«Σαν Ευρώπη μπορούμε να διαφοροποιήσουμε αυτό το πράγμα. Η μεγάλη αλλαγή είναι ότι αναγκαστικά δεν έχουμε μεγάλη διαφοροποίηση στις διόδους του φυσικού αερίου στην Ευρώπη. Ενώ παλιά είχαμε κυρίως αέριο αγωγών και προσπαθούσαμε να βάλουμε και lng τώρα έχουμε κυρίως υγροποιημένο φυσικό αέριο, άρα έχουμε ναυτιλία».
«Δεν μπορούμε να αποτινάξουμε από πάνω μας την σχέση με τις ΗΠΑ αλλά μπορούμε να την διαχειριστούμε με διαφοροποίηση. Η στόχευση της Ελλάδας για περισσότερες ΑΠΕ είναι σωστή, όσο περισσότερο ανοίξουμε το βήμα μας σε τόσο καλύτερη κατάσταση θα είμαστε».
Αξίζει να σημειωθεί ότι ο κ. Μαθιουλάκης αναφέρθηκε στις ανησυχίες που υπάρχουν γύρω από το αέριο στην Ελλάδα και διευκρίνισε «αυτά που συζητούνται στην Ελλάδα για το αέριο είναι λάθος. Δεν έχουμε στην Ελλάδα σχιστογόνο φυσικό αέριο. Αυτά τα προβλήματα: η μόλυνση του υδροφόρου ορίζοντα, οι σεισμοί κλπ έρχονται όταν έχουμε σχιστολιθική εξόρυξη. Οι ΗΠΑ θέλουν να το κάνουν. Στην Ευρώπη γενικά δεν το κάνουν και στην Ελλάδα και να θέλαμε δεν έχουμε τέτοιου είδους φυσικό αέριο».
«Ο κάθετος δρόμος για την Ελλάδα είναι τα βαλκάνια» δήλωσε.