Γράφει
Δημήτρης Κατσαντώνης
Επειδή κατά την αρχαιότητα χρησιμοποιούνταν ο (ακριβός) πάπυρος ως υλικό γραφής, πολύ συχνά οι γραφείς έξυναν τον πάπυρο για να σβηστεί το παλαιό κείμενο και να γράψουν το νέο κείμενο. Ανάλογα με το βαθμό απόξυσης, τα παλαιότερα κείμενα μπορούσαν να είναι ορατά κάτω από το νέο κείμενο.
Σήμερα, χρησιμοποιούνται προηγμένες τεχνολογίες που μας επιτρέπουν να διαβάσουμε όλα τα στρώματα των προηγούμενων κειμένων, κάτω από αυτό που βρίσκεται στην επιφάνεια.
Στην περίπτωση του κ. Τσίπρα δεν είναι αναγκαίες νέες τεχνολογίες: Η απόξυση των παλαιών κειμένων είναι τόσο επιπόλαιη -σχεδόν σε προκαλεί να διαβάσεις όλα τα προηγούμενα- ώστε το νέο κείμενο διαπλέκεται με όλα όσα έχουν καταγραφεί από το στόμα του και τη γραφίδα του, και κυρίως από τις πράξεις του.
Αυτή η διαπλοκή (κειμένων) είναι τόσο εμφανέστατη ώστε αναρωτιέσαι: Είναι βιασύνη και επιπολαιότητα, είναι αδιαφορία για τη γνώμη των πολιτών ή σχεδιασμένη επιλογή ώστε ο καθένας να διαλέγει το «στρώμα κειμένου» που τον ελκύει;
Η ανακοίνωση του νέου (προσωποπαγούς) κόμματος και η ονομασία του συνοδεύτηκαν από μία επικοινωνιακή καταιγίδα, η οποία μάς ήρθε «σαν έτοιμη από καιρό». Η αλήθεια είναι πως, σε αντίθεση με την εκδήλωση της επίσημης ανακοίνωσης του κόμματος της κυρίας Καρυστιανού, η παρά το Θησείο σκηνοθεσία ήταν πολύ αποδοτικότερη. Δημιούργησε μία εικόνα που σίγουρα είχε θετική επιρροή στις αναμενόμενες δημοσκοπήσεις, τις περίφημες «φωτογραφίες της πολιτικής στιγμής».
Ίσως αυτές οι φωτογραφίες να είναι «κουνημένες» υπό την πίεση των εξελίξεων και τη ρευστότητα των πραγμάτων.
Είναι παλιά όσο και χρήσιμη η δημοσκοπική επωδός πως οι τάσεις του εκλογικού σώματος καταγράφονται ασφαλέστερα όταν η κοινή γνώμη δεν αντιδρά εν θερμώ αλλά αντιμετωπίζει τα γεγονότα πιο ψύχραιμα, από μία απόσταση. Ραντεβού τον Σεπτέμβριο λοιπόν.
Στο μεταξύ, όμως, από την πληθώρα των δημοσιευμένων δημοσκοπήσεων παράγονται πολιτικά αποτελέσματα, τα οποία δίκην ιζήματος μπορούν να λειτουργήσουν ως υπόστρωμα στο οποίο θα «πατήσει» το φθινοπωρινό πολιτικό (και ίσως και εκλογικό) σκηνικό. Αν αυτό -η δημιουργία κατάλληλου υποστρώματος- ήταν στόχος κάποιων «παικτών», δεν είναι διόλου βέβαιο ότι θα επιτευχθεί.
Και αυτό επειδή το παλίμψηστο του κ. Τσίπρα:
- Δεν παράγει μόνο «εκλεκτικές συγγένειες» αλλά και θάμπωμα της πολιτικής φυσιογνωμίας, με αντιφάσεις τις οποίες η ΕΛΑΣ πρέπει να προσπαθήσει πολύ να μην εκδηλωθούν στην προεκλογική περίοδο.
- Δεν φαίνεται να απειλεί -το δείχνουν όλες οι μετρήσεις, ακόμα και οι φιλικότερες προς το εγχείρημα- τον κύριο όγκο των ιστορικών κομμάτων με κοινωνικές ρίζες (ΝΔ, ΠΑΣΟΚ, ΚΚΕ), αλλά επανακαθορίζει την κύρια δύναμη σε μέρος αυτού που κάποτε κάλυπτε ο ΣΥΡΙΖΑ. Αν θα είναι βιώσιμη η νέα μορφή, κανείς δεν μπορεί να το ξέρει αυτή τη στιγμή.
- Δημιουργεί αντι- συσπειρώσεις (ήδη ορατές στις μετρήσεις) υπέρ της ΝΔ και πιθανότατα, σε ύστερο χρόνο και υπέρ του ΠΑΣΟΚ, του οποίου η βάση, ιδιαίτερα η πιο κεντρογενής, παρουσιάζει έναντι του προσώπου του κ. Τσίπρα μία πολιτική δυσανεξία, αν και σήμερα δείχνει πτοημένη.
- Θα πρέπει να τα καταφέρει να συνδυάσει τα διάφορα «κείμενα» του παλίμψηστου με τη συγκεκριμένη ανθρωπογεωγραφία στους εκλογικούς συνδυασμούς στις εκλογικές περιφέρειες, ειδικά της επαρχίας. Αν διαπιστωθεί πως στις εκλογές κατεβαίνει ένας SYRIZA plus, σίγουρα τα ποσοστά δεν θα είναι τα θρυλούμενα.
Το βέβαιο είναι πως δεν θα πλήξουμε.
* Δημοσιεύθηκε στη «Μακεδονία της Κυριακής» στις 07.06.2026
