Ένα είναι βέβαιο. οι θέσεις στάθμευσης στο κέντρο δεν φτάνουν για όλους. Ούτε για τους επισκέπτες, ούτε για τους μόνιμους κατοίκους. Στην Α’ Δημοτική Κοινότητα οι συνολικές θέσεις στάθμευσης παρά την οδό για κατοίκους και επισκέπτες είναι 5.045 (3.435 μονίμων, 1.610 επισκεπτών) όταν σήμα μόνιμου κατοίκου έχουν 6.065 αυτοκίνητα, σύμφωνα με στοιχεία που μας διέθεσε η Δημοτική Αστυνομία Θεσσαλονίκης. Δηλαδή ακόμα και αν αποκλειόταν η είσοδος στο κέντρο για τα ΙΧ των επισκεπτών και οι θέσεις τους δινόταν στους μόνιμους κατοίκους, και πάλι δεν θα ήταν αρκετές για όλα τα αυτοκίνητα.
Μία θέση στάθμευσης για κάθε δύο κάρτες μόνιμου κατοίκου
Tο 2017 τέθηκε σε εφαρμογή το σύστημα ελεγχόμενης στάθμευσης Thesi. Τότε είχαν προβλεφθεί 2.683 θέσεις για μόνιμους κατοίκους της Α’ Κοινότητας και 1.524 θέσεις για τους επισκέπτες. Σήμερα οι θέσεις με μπλε διαγράμμιση στην Α’ Κοινότητα έφτασαν τις 3.435, όμως και πάλι δεν επαρκούν. Στην αρχή εφαρμογής του μέτρου δόθηκαν περίπου 4.500 σήματα κατοίκου. Σήμερα ο αριθμός αυτός ξεπερνά τις 6.000. Είναι προφανές ότι το σήμα μόνιμου κατοίκου δεν εξασφαλίζει αυτομάτως και θέση στάθμευσης. Στην πραγματικότητα, αντιστοιχεί περίπου μία θέση για κάθε δύο αυτοκίνητα με σήμα μόνιμου κατοίκου, κι αυτό αν υποθέσουμε ότι δεν έχει καταληφθεί από αυτοκίνητο επισκέπτη...
Πάνω από 10.000 κλήσεις για στάθμευση σε θέσεις κατοίκων
Σήμερα είναι πολύ συχνό το φαινόμενο να σταθμεύουν σε θέσεις μόνιμων κατοίκων αυτοκίνητα επισκεπτών. Κι αν χωρίς τα σήματα δεν είναι εύκολο να διαπιστωθεί ποια αυτοκίνητα με πινακίδες Θεσσαλονίκης δεν ανήκουν σε μόνιμους κατοίκους, για τα αυτοκίνητα των τουριστών είναι οφθαλμοφανές. «Είτε δεν ξέρουν ότι υπάρχει σύστημα ελεγχόμενης στάθμευσης, είτε τους έχουν πει από τα καταλύματα όπου μένουν να παρκάρουν σε θέσεις με μπλε γραμμή, γιατί και να τους επιβληθεί πρόστιμο δεν θα το πληρώσουν» λέει η Σύνθια Μορτζικιάν, μέλος του ΔΣ του Σωματείου Φίλοι του Ιστορικού Κέντρου. Σύμφωνα με την ίδια, μία ακόμη πρακτική που στερεί θέσεις από τους μόνιμους κατοίκους είναι ότι τα ιδιωτικά πάρκινγκ σταθμεύουν αυτοκίνητα των πελατών τους στο δρόμο, στα σημεία με μπλε διαγράμμιση.
Πάντως, σύμφωνα με στοιχεία της Δημοτικής Αστυνομίας, το 2025 κόπηκαν 10.055 κλήσεις για παράνομη στάθμευση σε θέσεις μόνιμων κατοίκων, που συνοδεύονται από πρόστιμο των 30 ευρώ η κάθε μια, δηλαδή αθροιστικέ ένα ποσό άνω των 300.000 ευρώ συνολικά. Επιπλέον, με την ενίσχυση της με 75 νέους αστυνομικούς, η Δημοτική Αστυνομία θα έχει σύντομα διπλάσια δύναμη στους δρόμους, για να ελέγχει όλα τα ζητήματα αρμοδιότητάς της, μεταξύ των οποίων και η στάθμευση.
«Αντιλαμβανόμαστε το πρόβλημα που υπάρχει με την ζήτηση των θέσεων στάθμευσης, αλλά πουθενά στον κόσμο δεν εγγυάται κανένας Δήμος ότι θα υπάρχει θέση στάθμευσης για τους ιδιοκτήτες οχημάτων. Ως εκ τούτου, η επιλογή της ελεγχόμενης στάθμευσης είναι μονόδρομος» αναφέρει ο αντιδήμαρχος Προστασίας Κοινοχρήστων Χώρων και Δημοτικής Αστυνομίας Γιώργος Δημαρέλος. Ο Δήμος έχει σύμβαση με τον ανάδοχο μέχρι το 2029, και «τότε θα επανεξεταστεί το ισχύον καθεστώς σχετικά με τον αριθμό των θέσεων για κατοίκους και επισκέπτες» προσθέτει. Ο κ. Δημαρέλος είναι βέβαιος ότι «με την ένταξη των νέων δημοτικών αστυνομικών στη δύναμη της υπηρεσίας, σε περίπου 4 μήνες από τώρα, θα είμαστε σε θέση να αστυνομεύουμε καλύτερα τις θέσεις, προκειμένου να λειτουργεί καλύτερα η στάθμευση», αλλά παραδέχεται ότι «μαγικές λύσεις δεν υπάρχουν».
Ζητούν ρουσφέτια για ένα σήμα μόνιμου κατοίκου
Από το 2023 που εκλέχτηκε πρόεδρος της Α’ Δημοτικής Κοινότητας, η Άννα Ακριβάκη δέχεται μονίμως αιτήματα από επαγγελματίες που εργάζονται στο κέντρο, ή από κατοίκους που θέλουν δεύτερη κάρτα κατοίκου, τα οποία όπως λέει κατηγορηματικά, προφανώς και δεν μπορεί να ικανοποιήσει. «Χρειάζονται περισσότερες θέσεις στο κέντρο, αλλά πού να βρεθούν;» διερωτάται. Στο πυκνοδομημένο ιστορικό κέντρο της Θεσσαλονίκης, που δεν υπάρχουν πια ελεύθεροι χώροι, αυτή η ερώτηση είναι μάλλον ρητορική.
Στην αρχή εφαρμογής του μέτρου τα αυτοκίνητα των μόνιμων κατοίκων είχαν ένα σήμα. Όμως κατά το παρελθόν παρατηρήθηκαν περιπτώσεις... πλαστογραφίας του σήματος, με αποτέλεσμα σταδιακά να καταργηθεί. Η κ. Ακριβάκη εισηγήθηκε στον δήμαρχο να επανέλθουν τα σήματα, ώστε να μπορεί ο κάθε ένας να βλέπει ποιος παρκάρει παράνομα σε μπλε γραμμή και να το καταγγέλλει στη Δημοτική Αστυνομία. «Ίσως θα έπρεπε το πρόστιμο για παράνομη στάθμευση να είναι υπέρογκο, για να λειτουργεί αποτρεπτικά» σχολιάζει η κ. Ακριβάκη.
Έρευνα: Από τα 42 πάρκινγκ μόνο 4 νοικιάζουν με το μήνα
Ελλείψει θέσεων στάθμευσης, η λύση για τους μόνιμους κατοίκους είναι η μίσθωση μίας θέσης σε ιδιωτικό πάρκινγκ, υπό την προϋπόθεση φυσικά ότι έχουν να διαθέσουν 250-350 ευρώ το μήνα, αλλά και... ότι θα βρουν να νοικιάσουν.
Κάποια πάρκινγκ του κέντρου σταμάτησαν να διαθέτουν θέσεις με τον μήνα, γιατί τους συμφέρει περισσότερο η ωριαία στάθμευση. Η μείωση της προσφοράς, σε συνδυασμό με τη διαρκώς αυξανόμενη ζήτηση οδήγησε σε νέα αύξηση τιμών στα υπόλοιπα πάρκινγκ.
Κάναμε έρευνα σε όλα σχεδόν τα πάρκινγκ του κέντρου, από την περιοχή του Βαρδάρη στα δυτικά, μέχρι την Παπαναστασίου στα ανατολικά, εμφανιζόμενοι ως υποψήφιοι πελάτες, για να μάθουμε αν νοικιάζονται θέσεις με το μήνα. Από τα 42 πάρκινγκ μετά οποία επικοινωνήσαμε μόνο τέσσερα μάς έδωσαν θετική απάντηση, με τιμές από 180 έως 240 ευρώ το μήνα, κι αυτό... μόνο αν επρόκειτο για μικρό αυτοκίνητο πόλης. Σε ένα πάρκιγκ μάς πρότειναν καλύτερη τιμή αν το αυτοκίνητο δεν θα ήταν μόνιμα παρκαρισμένο, και φυσικά αν... δεν χρειαζόμασταν την απόδειξη.
«Μόνο αν συγχωρεθεί κάποιος»
Σε 38 πάρκινγκ η απάντηση ήταν αρνητική, είτε επειδή δεν διέθεταν ελεύθερες θέσεις, είτε επειδή δεν νοίκιαζαν με το μήνα. «Αν είχατε θέσεις, πόσο θα κόστιζαν;» ρωτήσαμε. Η υψηλότερη τιμή ήταν στα 400 ευρώ στην Πρόξενου Κορομηλά, ακολούθως 300 ευρώ στην Αγαπηνού, 280 ευρώ στην Ρακτιβάν, 250 ευρώ στην Εθνικής Αμύνης, ενώ στην περιοχή του Βαρδάρη οι τιμές φτάνουν έως και 250 ευρώ στην οδό Μαβίλη και 230 ευρώ στην Κωστή Παλαμά.
Σε κάποια ιδιωτικά πάρκινγκ υπάρχει λίστα αναμονής με πάνω από 50 άτομα στο περίμενε, αλλά όπως μας ανέφερε χαρακτηριστικά ένας υπάλληλος «μόνο αν συγχωρεθεί κάποιος, θα αδειάσει θέση». «Καλέστε με στο τέλος του μήνα, αν έχει αδειάσει θέση, μόνο για μικρό αυτοκίνητο, κοστίζει 200 ευρώ, με μια τυπική απόδειξη...» μας είπε άλλος. «Δεν νοικιάζω με το μήνα, αν αγανακτήσεις ψάχνοντας, φέρε το για το βράδυ με 15 ευρώ, αλλά το πρωί πρέπει να το πάρεις» μας είπε ένας τρίτος.
Κάθε μήνα προστίθενται 700 νέα ΙΧ
Στην δύσκολη αυτή εξίσωση πρέπει να λάβουμε υπόψιν και τα ΙΧ που κυκλοφορούν στους δρόμους της πόλης, που διαρκώς αυξάνονται και πληθύνονται. Σύμφωνα με στοιχεία του Συνδέσμου Εισαγωγέων Αντιπροσώπων Αυτοκινήτων που επεξεργάστηκε η «ΜτΚ», στη Θεσσαλονίκη το 2019 είχαν ταξινομηθεί 7.998 νέα αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης. Μετά την «κοιλιά» της πανδημίας τα νέα ΙΧ έφτασαν τα 8.096 το 2023. Το 2024 ταξινομήθηκαν 9.005 και το 2025 συνολικά 8.204 ΙΧ. Αυτό σημαίνει ότι κάθε μήνα προστίθενται περί τα 700 νέα ΙΧ. Σε αυτό τον στόλο που συνεχώς αυξάνεται δεν υπολογίζουμε καν τα μεταχειρισμένα αυτοκίνητα που πωλούνται κάθε μήνα.
Αγγελίες... υπό εξαφάνιση
Στις πλατφόρμες αναζήτησης ακινήτων, οι αγγελίες για πώληση πάρκινγκ σε περιοχές του Δήμου Θεσσαλονίκης είναι μόλις 19(!) και από αυτές οι ελάχιστες που εντοπίζονται στο κέντρο είναι άνωθεν της οδού Εγνατία. Στα πιο κεντρικά σημεία η τιμή τετραγωνικού αγγίζει τις 2.500 ευρώ, δηλαδή ζητούνται 40.000 ευρώ για μία θέση στάθμευσης. Οι τιμές πέφτουν λίγο στην οδό 25ης Μαρτίου (30.000 ευρώ) και στη Χαριλάου και τη Βούλγαρη (25.000 ευρώ). Αντίστοιχα, για όλο το δήμο Θεσσαλονίκης υπάρχουν μόλις 25 αγγελίες ενοικίασης με τιμές που αρχίζουν από 40 ευρώ (Χαριλάου) έως 280 ευρώ (περιοχή ΔΕΘ).
Τα τελευταία χρόνια πολλά ισόγεια καταστήματα μετατρέπονται σε θέσεις στάθμευσης, για ενοικίαση ή πώληση. Ωστόσο για μια τέτοια αλλαγή χρήσης απαιτείται η σύμφωνη γνώμη των ενοίκων της πολυκατοικίας, κι αυτό δεν είναι πάντα εύκολο.
Το ΙΧ δεν συνοδεύεται από δωρεάν θέση
«Οι θέσεις είναι πολύ λίγες και σαφώς δεν έχω απαίτηση για πάρκινγκ κάτω από το σπίτι μου» αναγνωρίζει η Σύνθια Μορτζικιάν, μέλος του ΔΣ του σωματείου Φίλοι του Ιστορικού Κέντρου, ωστόσο, θεωρεί ότι οι θέσεις για τους μόνιμους κατοίκους θα έπρεπε να είναι πολύ περισσότερες. «Το μεγαλύτερο μέρος των θέσεων είναι πάνω από την οδό Εγνατία, ειδικά από την Ερμού και κάτω οι ‘μπλε θέσεις’ έχουν σχεδόν εξαφανιστεί, λες και δεν ζουν εκεί μόνιμοι κάτοικοι» λέει η κ. Μορτζικιάν
«Όταν αγοράζουμε ΙΧ δεν παίρνουνε και μία δωρεάν θέση στάθμευσης. Θα πρέπει μέσα στα έξοδα να υπολογίσουμε και το τυχόν κόστος της στάθμευσης, ειδικά όταν πρόκειται για επιχειρήσεις» λέει από την πλευρά του ο πρόεδρος του Σωματείου Φίλοι του Ιστορικού Κέντρου Θεσσαλονίκης Άκης Λαζάρου. Για τον ίδιο η στάθμευση είναι ένα σοβαρό πρόβλημα του κέντρου, αλλά δεν είναι το μείζον, προηγούνται η ηχορύπανση και η καταπάτηση του δημόσιου χώρου..
«Σαν να έτυχα το τζόκερ»
Όσοι ζουν στο κέντρο και εργάζονται εκτός κέντρου, εκεί όπου δεν φτάνει η δημόσια συγκοινωνία, όσοι έχουν μικρά παιδιά ή φροντίζουν ηλικιωμένους με μειωμένη κινητικότητα, όλοι όσοι χρειάζεται για οποιοδήποτε λόγο να μετακινούνται καθημερινά ή περιστασιακά με το αυτοκίνητο, δοκιμάζουν τις αντοχές τους για να ξαναβρούν μια θέση στάθμευσης, όταν επιστρέφουν.
Η πρόεδρος της Α’ Δημοτικής Κοινότητας, Άννα Ακριβάκη, είναι κάτοικος κέντρου από τότε που θυμάται τον εαυτό της. Θυμάται τις δυσκολίες που είχε όταν το παιδί της ήταν μωρό και έπρεπε να το μεταφέρει αγκαλιά, και συγχρόνως να κρατά και τα δύο σκυλιά της. Πριν χρόνια πήρε σήμα μόνιμου κατοίκου, αλλά όταν διαπίστωσε ότι ήταν «δώρο άδωρο» και ότι πάλι έπρεπε να ψάχνει επί ώρα, χωρίς αποτέλεσμα, δεν ανανέωσε την επόμενη χρονιά και μίσθωσε μόνιμα μία θέση σε ιδιωτικό πάρκινγκ.
Ο Ηλίας Α. κάτοικος κέντρου νιώθει απελπισία κάθε φορά που πρέπει να μετακινήσει το αυτοκίνητο, για έναν αγώνα ποδοσφαίρου του γιου του ή για ένα παιδικό πάρτι, που θα καταλήξει με τον ίδιο να κουβαλά αγκαλιά την κοιμισμένη κόρη του. «Μιλάμε στο viber με τους γονείς συμμαθητών, να συμφωνήσουμε ποιανού ‘βάρδια’ είναι να βγάλει το αυτοκίνητο, για να μεταφέρει και τα παιδιά των άλλων» λέει. Όσο για τα ψώνια του σούπερ μάρκετ που πρέπει να κουβαλά από το σημείο που βρήκε να παρκάρει μέχρι το σπίτι, «αυτό είναι κανονικό καψόνι» συμπληρώνει.
Η Μαρία Μ. εργάζεται εκτός κέντρου και προσπαθεί να επιστρέψει στο σπίτι της τη «σωστή» ώρα, σαν άλλη... Σταχτοπούτα, γιατί μετά τις 8-9 το βράδυ, όλοι είναι στις θέσεις τους και κανείς δεν το κουνά ρούπι. «Καμιά φορά, όταν με πιάνει απελπισία μονολογώ πίσω από το τιμόνι: ‘Το βασίλειό μου για μία θέση στάθμευσης’. Όταν πια μετά από ατέλειωτους κύκλους βρίσκω θέση, χαίρομαι σαν να κέρδισα το τζόκερ» λέει.
Μία τεχνική που εφαρμόζουν πολλοί κάτοικοι του κέντρου είναι να συνεννοούνται με συγγενείς και φίλους, ώστε όταν φεύγει ο ένας, να ειδοποιεί τον άλλον για να βάλει το αυτοκίνητο του στην ίδια θέση. Μία από τις αγαπημένες της συνήθειες στις παρέες του κέντρου είναι να βάζουν οι θαμώνες των καφέ στοίχημα για το πόσην ώρα θα μείνει κενή μία θέση που μόλις άδειασε. Συνήθως το δεύτερο ή το τρίτο αυτοκίνητο που θα περάσει, ανάβει τα αλάρμ...
Τι προτείνουν οι κάτοικοι
Πώς μπορεί να βελτιωθεί η κατάσταση για τους μόνιμους κατοίκους; Ο κ. Λαζάρου θεωρεί ότι θα έπρεπε να μελετηθεί ξανά η χωροθέτηση των θέσεων μόνιμων κατοίκων και επισκεπτών. «Ίσως να αυξηθεί το τίμημα για τους επισκέπτες και να δοθεί δυνατότητα στους κατοίκους του κέντρου να παρκάρουν σε θέσεις επισκεπτών αλλά με μικρότερο τίμημα από το 1,70ευρώ/ώρα» λέει. Με την ενίσχυση της Δημοτικής Αστυνομίας με επιπλέον προσωπικό ο πρόεδρος του Σωματείου Φίλοι του Ιστορικού Κέντρου ευελπιστεί ότι μπορεί να ενταθεί η αστυνόμευση.
«Ζητάμε να επανέλθουν οι δαγκάνες και να χρησιμοποιούνται με πολύ αυστηρό τρόπο και όχι μόνο για εντυπωσιασμό. Να επανέλθουν τα αυτοκόλλητα σήματα στο παρμπρίζ, για να φαίνεται ποιος παρκάρει σε μπλε γραμμή, ενώ δεν θα έπρεπε. Επίσης, κάποιες θέσεις με λευκή διαγράμμιση να γίνουν μπλε και να διατεθούν στους κατοίκους» προτείνει από την πλευρά της η κ. Μορτζικιάν.
Όσο για την πρόταση να υπάρχουν ειδικές τιμές για τους κατοίκους στα μεγάλα πάρκινγκ του κέντρου ή στα περιφερειακά, θα φάνταζε ως μια κάποια λύση, αν μπορούσε να εφαρμοστεί. Όμως όλα τα πάρκινγκ, ακόμα και αυτό του δημαρχείου, τα διαχειρίζονται ιδιώτες, που διαμορφώνουν τις τιμές βάσει προσφοράς και ζήτησης. Και η ζήτηση διαρκώς αυξάνεται...
