Κάνε κλικ και δες περισσότερο emakedonia.gr στην αναζήτηση της Google
Πρόσθεσέ το στην GoogleΠιο τσουχτερές δόσεις δανείων θα κληθούν να καταβάλουν δανειολήπτες με δάνεια κυμαινόμενου επιτοκίου με τις αυξήσεις, για την ώρα, να κινούνται σε σχετικά ελεγχόμενα επίπεδα.
Η απόφαση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) για αύξηση των επιτοκίων αναμένεται να έχει αρνητικό κατά βάση αντίκτυπο στις μηνιαίες δόσεις χιλιάδων δανειοληπτών, με τις αλλαγές που τίθενται σε εφαρμογή να αποτυπώνονται στους λογαριασμούς των νοικοκυριών τους επόμενους μήνες.
Η ΕΚΤ έφτασε στο σημείο να προτείνει αυξήσεις των επιτοκίων, προκειμένου να αντιμετωπιστούν τα υψηλά επίπεδα του πληθωρισμού που σημειώνονται σε όλη την Ευρώπη, μετά και την έξαρση του πολέμου στη Μέση Ανατολή ο οποίος μπορεί εκτός απροόπτου να τερματίστηκε, αφήνει ωστόσο πίσω του απόνερα.
Υπό αυτές τις συνθήκες, η πρώτη αύξηση επιτοκίου από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα μετά το καλοκαίρι του 2023, όταν για τελευταία φορά ελήφθη σχετική απόφαση, αλλάζει το σκηνικό για χιλιάδες πολίτες και εταιρείες.
Η προσθήκη ενός τετάρτου της μονάδας στο κόστος δανεισμού, θα επιβαρύνει νοικοκυριά και επιχειρήσεις που βαρύνονται με δάνεια κυμαινόμενου επιτοκίου και θα εντείνει την αβεβαιότητα στην αγορά η οποία δεν είναι διόλου… πεπεισμένη για την αναγκαιότητα αύξησης του κόστους του χρήματος. Καθώς λοιπόν εκατοντάδες χιλιάδες νοικοκυριά θα βλέπουν τις δόσεις να ανεβαίνουν κατά αρκετά ευρώ – η επιβάρυνση εξαρτάται από το ύψος του δανεισμού- η σύγκρουση των επιχειρημάτων για το αν αυτός ο πληθωρισμός που βιώνουμε μπορεί να αντιμετωπιστεί με αύξηση επιτοκίων ή όχι, θα εντείνεται.
Αμφιλεγόμενη απόφαση
Οι οικονομολόγοι διακρίνουν τον πληθωρισμό σε δύο κατηγορίες. Αυτόν που τροφοδοτείται από την αύξηση της ζήτησης -η οποία με τη σειρά της τροφοδοτείται από την ενίσχυση των εισοδημάτων- και αυτόν που προκαλείται από μείωση της προσφοράς λόγω διαταραχών στις εφοδιαστικές αλυσίδες, απότομες αυξήσεις σε πρώτες ύλες κλπ.
Είναι προφανές ότι αυτό το πληθωριστικό κύμα που πλήττει την Ευρώπη αλλά και ολόκληρο τον πλανήτη, τρέφεται από την ανατίμηση του πετρελαίου που μετά την επικράτηση της ειρήνης η τιμή του κατρακυλά. Έτσι, είναι εξαιρετικά αμφίβολο αν το ακριβότερο χρήμα θα δώσει λύση. Απλώς, θα μειώσει τη ζήτηση κάτι που ναι μεν μπορεί να ρίξει τον πληθωρισμό αλλά μαζί με αυτή την εξέλιξη θα επηρεάσει αρνητικά και την πορεία της οικονομίας.
Σε πρώτη φάση, αυτό που θα κληθούν να αντιμετωπίσουν οι δανειολήπτες είναι η άμεση αναπροσαρμογή της δόσης των δανείων τους προς τα πάνω.
Ποιοι επηρεάζονται
Στο πλαίσιο αυτό, από την απόφαση της ΕΚΤ, επηρεάζονται άμεσα τα δάνεια των οποίων τα επιτόκια είναι συνδεδεμένα με το Euribor, δηλαδή δάνεια κυμαινόμενων επιτοκίων. Όταν το Euribor σημειώνει άνοδο, ως αποτέλεσμα της αύξησης των επιτοκίων της ΕΚΤ, αυξάνεται η μηνιαία δόση και το κόστος εξυπηρέτησης του δανείου.
Ενδεικτικά, για ένα στεγαστικό δάνειο ύψους 100.000 ευρώ, με διάρκεια τα 20 έτη, η μηνιαία δόση αυξάνεται κατά 13 ευρώ, λόγω της ανόδου των επιτοκίων κατά 25 μονάδες βάσης. Από μόνη της, η αύξηση αυτή φαντάζει αμελητέα, αλλά σε βάθος εικοσαετίας το ποσό αυτό πλησιάζει τις 3.115 ευρώ.
Αντιστοίχως, για ένα δάνειο ύψους 150.000 ευρώ με διάρκεια αποπληρωμής τα 30 έτη, η μηνιαία δόση θα γίνει πιο ακριβή κατά 19 ευρώ, ενώ οι συνολικοί τόκοι αποπληρωμής θα αυξηθούν κατά τουλάχιστον 6.750 ευρώ.
Πρόκειται για την πρώτη ουσιαστική επιβάρυνση που καταγράφεται μετά το φθινόπωρο του 2023, όταν είχε σημειωθεί η προηγούμενη αύξηση των επιτοκίων.
Καμία αλλαγή για τα δάνεια σταθερού επιτοκίου
Διαφορετική είναι η εικόνα για όσους έχουν επιλέξει ή μετατρέψει το στεγαστικό τους σε σταθερού επιτοκίου, καθώς στην περίπτωση αυτή, οι μεταβολές των επιτοκίων δεν επηρεάζουν τη μηνιαία καταβολή.
Έτσι, για δάνειο 150.000 ευρώ με διάρκεια 30 ετών, η δόση παραμένει αμετάβλητη στα 705 ευρώ, ανεξάρτητα από τις πρόσφατες αυξήσεις των επιτοκίων. Οι συγκεκριμένοι δανειολήπτες δεν αντιμετωπίζουν καμία πρόσθετη οικονομική επιβάρυνση από τις τελευταίες εξελίξεις στην αγορά χρήματος.
Τι ισχύει για τα δάνεια του προγράμματος «Σπίτι μου»
Μικρότερη είναι η επίπτωση για όσους έχουν ενταχθεί στα προγράμματα «Σπίτι μου Ι» και «Σπίτι μου ΙΙ», καθώς τα συγκεκριμένα δάνεια συνοδεύονται από κρατική επιδότηση.
Στο ίδιο παράδειγμα δανείου 150.000 ευρώ με ορίζοντα αποπληρωμής 30 ετών, η μηνιαία δόση από 563 ευρώ αυξάνεται στα 573 ευρώ. Η επιβάρυνση περιορίζεται στα 10 ευρώ τον μήνα, καθώς η κρατική ενίσχυση απορροφά τουλάχιστον το 50% της αύξησης. Για τρίτεκνες και πολύτεκνες οικογένειες, το ποσοστό κάλυψης μπορεί να είναι ακόμη υψηλότερο, μειώνοντας περαιτέρω το τελικό κόστος.
Στις καταθέσεις, η επίδραση είναι συνήθως περιορισμένη, ειδικά για τους απλούς αποταμιευτικούς λογαριασμούς και όπως παρατηρήθηκε και στον προηγούμενο κύκλο αύξησης επιτοκίων, δεν αναμένεται να επηρεαστούν οι καταθέσεις.
Τι γίνεται αν έρθει και δεύτερη αύξηση
Αν το βασικό σενάριο της αγοράς επιβεβαιωθεί και η ΕΚΤ προχωρήσει και σε δεύτερη αύξηση των επιτοκίων έως το τέλος του έτους, αγγίζοντας το 2,5%, τότε η μηνιαία δόση αυξάνεται κατά περίπου 25 ευρώ για ένα δάνειο 100.000 ευρώ διάρκειας 20 ετών και κατά 39 ευρώ για δάνειο ύψους 150.000 ευρώ και διάρκεια τα 30 έτη.
Δεν ανησυχούν οι τράπεζες
Πάντως, οι διοικήσεις των εγχώριων τραπεζών δεν ανησυχούν για την επίδραση που θα έχει η αύξηση των επιτοκίων από την ΕΚΤ στην πιστωτική επέκταση των στεγαστικών δανείων, η οποία διαμορφώθηκε σε οριακά θετικό επίπεδο για πρώτη φορά έπειτα από 15 χρόνια, αγγίζοντας το +0,7%, έναντι μείωσης -2,6% το προηγούμενο έτος.
Σύμφωνα με τους επιτελείς των τραπεζών, δύο αυξήσεις της τάξης του 0,25% δεν θα έχουν σοβαρή επίπτωση στην πιστωτική επέκταση των ιδρυμάτων, πόσο μάλλον στα μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα.
Σίγουρα, η άνοδος των επιτοκίων θα έχει άμεσες επιδράσεις στις χορηγήσεις νέων δανείων και στην αποπληρωμή των υφιστάμενων, όμως δεν αναμένεται να επηρεάσει σε βαθμό που θα απειλήσει με ουσιαστικό τρόπο την πιστωτική επέκταση ή που θα δημιουργήσει μια νέα γενιά «κόκκινων» δανείων.
Επιπλέον, οι ισολογισμοί των τραπεζών έχουν εξυγιανθεί και οι χαμηλοί δείκτες μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων δεν τις αφήνουν εκτεθειμένους στον ενδεχόμενο πιστωτικό κίνδυνο που μπορεί να προκύψει από την άνοδο των επιτοκίων και της ακρίβειας.
Μάλιστα, η ανοδική αναθεώρηση των επιτοκίων από την ΕΚΤ θα λειτουργήσει υπέρ των τραπεζών, πυροδοτώντας τα έσοδα από τόκους, καθώς η πλειονότητα των δανείων τους βασίζεται στο Euribor.
*Δημοσιεύτηκε στη «Μακεδονία της Κυριακής» στις 21 Ioυνίου 2026
Κάνε κλικ και δες περισσότερο emakedonia.gr στην αναζήτηση της Google
Πρόσθεσέ το στην Google
