Ναυαγοσωστική κάλυψη: Στο 60% σε Θεσσαλονίκη και Χαλκιδική

Με σημαντικές ελλείψεις και καθυστερήσεις ξεκίνησε η φετινή περίοδος ναυαγοσωστικής κάλυψης στις ελληνικές παραλίες. Παρά το γεγονός ότι η παρουσία ναυαγοσωστών είναι υποχρεωτική από την 1η Ιουνίου, δεκάδες ακτές παραμένουν χωρίς προσωπικό ναυαγοσωστικής προστασίας. Διαγωνιστικές εμπλοκές, ενστάσεις μεταξύ υποψηφίων αναδόχων, έλλειψη διαθέσιμου προσωπικού και ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα έχουν ως αποτέλεσμα πολλές ακτές να μην έχουν ακόμη πλήρη επιτήρηση, την ώρα που η επισκεψιμότητα αυξάνεται καθημερινά λόγω των υψηλών θερμοκρασιών που επικρατούν το τελευταίο διάστημα.

Σύμφωνα με την Ένωση Σχολών Ναυαγοσωστικής Ελλάδος, η πανελλαδική ναυαγοσωστική κάλυψη φτάνει σήμερα μόλις στο 41%, ποσοστό που προκαλεί έντονο προβληματισμό δεδομένου ότι βρισκόμαστε ήδη στην αρχή της τουριστικής περιόδου. Στη Θεσσαλονίκη και τη Χαλκιδική η εικόνα εμφανίζεται καλύτερη, καθώς η κάλυψη αγγίζει περίπου το 60%, ωστόσο, αρκετές παραλίες εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν ελλείψεις ή να έχουν ξεκινήσει τη σεζόν με καθυστέρηση στην τοποθέτηση ναυαγοσωστών.

Εκπρόσωποι του κλάδου τονίζουν ότι οι ελλείψεις δεν αποτελούν απλώς ένα διοικητικό πρόβλημα, αλλά ζήτημα δημόσιας ασφάλειας, καθώς η παρουσία ναυαγοσωστών μπορεί να αποδειχθεί καθοριστική σε περιστατικά πνιγμών και έκτακτων αναγκών.

Καθυστερήσεις λόγω προσφυγών στον Δήμο Θερμαϊκού

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του Δήμου Θερμαϊκού, όπου οι ναυαγοσώστες ανέλαβαν καθήκοντα περίπου δέκα ημέρες μετά την επίσημη έναρξη της περιόδου κάλυψης, με τη δημοτική αρχή να αποδίδει την καθυστέρηση στις προσφυγές που κατατέθηκαν κατά του διαγωνισμού και τους επαγγελματίες του χώρου να κάνουν λόγο για ένα πρόβλημα που επαναλαμβάνεται σχεδόν κάθε καλοκαίρι σε πολλές περιοχές της χώρας.

«Ο Δήμος είχε ολοκληρώσει τη σχετική μελέτη ήδη από τον περασμένο Δεκέμβριο και είχε κινηθεί άμεσα προκειμένου να διασφαλίσει την έγκαιρη ναυαγοσωστική κάλυψη των ακτών. Ωστόσο, οι προδικαστικές προσφυγές που κατατέθηκαν από υποψήφιους αναδόχους κατά των αποτελεσμάτων του διαγωνισμού είχαν ως αποτέλεσμα να καθυστερήσει η υπογραφή της σύμβασης» αναφέρει στη «ΜτΚ» ο δήμαρχος Θερμαϊκού Θοδωρής Τζέκος.

Μάλιστα, η δημοτική αρχή επιχείρησε να αντιμετωπίσει το πρόβλημα μέσω διαδικασίας απευθείας ανάθεσης με διαπραγμάτευση, η οποία όμως κηρύχθηκε άγονη, καθώς δεν συμμετείχε κανένας ενδιαφερόμενος. Σύμφωνα με τον κ. Τζέκο, κατά το διάστημα που οι παραλίες παρέμεναν χωρίς ναυαγοσώστες, στις ακτές του Δήμου βρίσκονταν εκπαιδευμένα στελέχη της Πολιτικής Προστασίας για την παροχή βοήθειας σε περίπτωση ανάγκης.

Μετά την ολοκλήρωση της εξέτασης των προσφυγών και την έγκριση της σχετικής απόφασης από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση, ο ανάδοχος αποδέχθηκε να υπογράψει άμεσα τη σύμβαση ώστε να επιταχυνθούν οι διαδικασίες.

Από την περασμένη Παρασκευή, δώδεκα ναυαγοσώστες βρίσκονται στις θέσεις τους σε εννέα ναυαγοσωστικούς πύργους που έχουν εγκατασταθεί στην Περαία, στους Νέους Επιβάτες, στην Αγία Τριάδα, στο Κτήμα Καραγκιώζη και στον Ποταμό Επανομής. Όπως επισημαίνει ο δήμαρχος, οι ναυαγοσώστες διαθέτουν πλήρη επιχειρησιακό εξοπλισμό, μεταξύ άλλων ταχύπλοα σκάφη, τζετ σκι και απινιδωτές.

Καθυστερούν οι αναθέσεις

Το ζήτημα των καθυστερημένων αναθέσεων αναδεικνύεται ως ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα του κλάδου. Μάλιστα, δεν είναι λίγες οι φορές που οι ανάδοχοι καλούνται να αναλάβουν έργο λίγες ημέρες μετά την έναρξη της υποχρεωτικής περιόδου κάλυψης, χωρίς να διαθέτουν τον απαραίτητο χρόνο για να εγκαταστήσουν ναυαγοσωστικούς πύργους, να μεταφέρουν εξοπλισμό και να στελεχώσουν τις παραλίες.

«Δεν γίνεται να μας αναθέτουν τη ναυαγοσωστική κάλυψη στις 5 Ιουνίου όταν η υποχρεωτική περίοδος ξεκινά από την 1η Ιουνίου. Χρειάζεται χρόνος προετοιμασίας για να οργανωθεί σωστά το σύστημα ασφαλείας στις παραλίες», τονίζει ο πρόεδρος της Ένωσης Σχολών Ναυαγοσωστικής Ελλάδος Μάριος Μυρωνάκης.

Ο ίδιος σημειώνει ότι η κρατική χρηματοδότηση για τη φετινή περίοδο εγκρίθηκε στα μέσα Μαΐου, γεγονός που συμπίεσε ακόμα περισσότερο τα χρονικά περιθώρια ολοκλήρωσης των διαδικασιών.

«Βαριά» πρόστιμα στους παραβάτες

Η εφαρμογή αυστηρότερων ελέγχων από τις λιμενικές αρχές επηρεάζει σημαντικά τη φετινή εικόνα της ναυαγοσωστικής κάλυψης. Μέχρι πέρσι υπήρχε συνήθως μία μεταβατική περίοδος ανοχής, κατά την οποία οι ναυαγοσώστες μπορούσαν να βρίσκονται στις παραλίες ακόμη και αν δεν είχε ολοκληρωθεί η εγκατάσταση όλων των υποδομών. Φέτος, όμως, από την πρώτη ημέρα εφαρμογής του μέτρου δόθηκε εντολή για βεβαίωση παραβάσεων σε περιπτώσεις ελλείψεων.

«Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να επιβάλλονται πρόστιμα ακόμη και σε περιπτώσεις όπου υπήρχε διαθέσιμος ναυαγοσώστης αλλά δεν είχε ολοκληρωθεί η εγκατάσταση του πύργου ή τμήματος του απαιτούμενου εξοπλισμού» υπογραμμίζει ο Μάριος Μυρωνάκης.

Σύμφωνα με τον πρόεδρο της Ένωσης, η συγκεκριμένη εξέλιξη συνέβαλε στο να περιοριστεί το ποσοστό κάλυψης πανελλαδικά στο 41%, ενώ ταυτόχρονα ανέδειξε τις αδυναμίες που εξακολουθούν να υπάρχουν στον σχεδιασμό και την υλοποίηση του συστήματος ναυαγοσωστικής προστασίας.

Αίτημα για ναυαγοσώστες από το εξωτερικό

Οι σχολές ναυαγοσωστικής εκπαίδευσης εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σημαντικές δυσκολίες στην εξεύρεση προσωπικού. Εκπρόσωποι του κλάδου υπογραμμίζουν ότι αντιμετωπίζουν προβλήματα αντίστοιχα με εκείνα που καταγράφονται στον τουρισμό, την εστίαση και άλλες εποχικές δραστηριότητες. Για τον λόγο αυτό, η Ένωση έχει ζητήσει την τροποποίηση του θεσμικού πλαισίου ώστε να μπορούν να απασχολούνται νόμιμα και ναυαγοσώστες από το εξωτερικό, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει υπάρξει κάποια εξέλιξη.

Παράλληλα, η εξάρτηση του κλάδου από φοιτητές δυσκολεύει περαιτέρω τη στελέχωση των παραλιών, καθώς η έναρξη της ναυαγοσωστικής περιόδου συμπίπτει με την εξεταστική περίοδο των πανεπιστημίων.

«Χρειαζόμαστε περισσότερους επαγγελματίες ναυαγοσώστες που θα μπορούν να εργάζονται καθ’ όλη τη διάρκεια της σεζόν, από τις αρχές Ιουνίου μέχρι και το φθινόπωρο», αναφέρει ο πρόεδρος της Ένωσης Σχολών Ναυαγοσωστικής Ελλάδος.

Υψηλές αμοιβές με χαμηλή κάλυψη

Παρά τα προβλήματα στελέχωσης, οι απολαβές θεωρούνται ιδιαίτερα ανταγωνιστικές για εποχική εργασία. Εκπρόσωποι του κλάδου αναφέρουν ότι, οι μισθοί ξεκινούν από περίπου 1.300 ευρώ τον μήνα και μπορούν να φτάσουν ακόμα και τα 2.000 ευρώ για πλήρη οκτάωρη απασχόληση.

Ωστόσο, η συνδυαστική πίεση από την εποχικότητα, τις αυξημένες απαιτήσεις πιστοποίησης και το γεγονός ότι μεγάλο μέρος του δυναμικού αποτελείται από φοιτητές, δημιουργεί ένα σταθερό κενό στελέχωσης που επανεμφανίζεται κάθε καλοκαίρι στις ελληνικές ακτές.

«Οι αυξημένες απαιτήσεις πιστοποίησης λειτουργούν αποτρεπτικά για αρκετούς υποψηφίους. Η υποχρεωτική απόκτηση άδειας χειριστή ταχύπλοου σκάφους συνεπάγεται επιπλέον εκπαίδευση και οικονομική επιβάρυνση, γεγονός που περιορίζει τον αριθμό όσων επιλέγουν να ακολουθήσουν το επάγγελμα» υπογραμμίζει ο διευθυντής της Ναυαγοσωστικής Σχολής Μακεδονία Θεολόγος Εμμανουηλίδης.

Η εκπαίδευση των υποψηφίων διαρκεί περίπου ενάμιση μήνα και ολοκληρώνεται με εξετάσεις πιστοποίησης, οι οποίες δίνουν τη δυνατότητα στους επιτυχόντες να εργαστούν τόσο σε παραλίες όσο και σε πισίνες.

*Δημοσιεύτηκε στη "ΜτΚ" στις 14 Ιουνίου 2026