45ο Φεστιβάλ Βιβλίου Θεσσαλονίκης: Ξεκίνησε η μεγάλη γιορτή του βιβλίου στη Νέα Παραλία

Με φόντο το τελευταίο ηλιοβασίλεμα πριν το θερινό ηλιοστάσιο έγιναν στη Νέα Παραλία τα εγκαίνια του 45ου Φεστιβάλ Βιβλίου Θεσσαλονίκης, το απόγευμα του Σαββάτου 20/6.

Χωρίς βροχές και ηλιόλουστο καιρό όπως κάθε χρόνο το Φεστιβάλ Βιβλίου κυρήσσει την έναρξη του καλοκαιριού στο πιο ειδυλλιακό σημείο τις Θεσσαλονίκης. Φέτος μάλιστα επέλεξε τις μεγαλύτερες ημέρες του χρόνου για το ετήσιο ραντεβού του με το κοινό. Τα εγκαίνια ξεκίνησαν με ανοιχτή συναυλία της Συμφωνικής Ορχήστρας Θεσσαλονίκης με πολλούς πολίτες να σταματούν τη βόλτα τους για να απολαύσουν τις κλασικές αγαπημένες μελωδίες.

Η φετινή επετειακή διοργάνωση είναι αφιερωμένη στα 100 χρόνια από την ίδρυση του ΑΠΘ.
Σε αυτό το πλαίσιο η Κεντρική Βιβλιοθήκη του ΑΠΘ παρουσιάζει την επανέκδοση ενός σπάνιου ιστορικού κειμένου 6 αιώνων (του έτους 1500), με τίτλο: «ΓΑΛΗΝΟΥ, ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ ΒΙΒΛΙΑ ΙΑ και ΠΡΟΣ ΓΛΑΥΚΩΝΑ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΑ Β».

Η τελετή εγκαινίων ξεκίνησε με αγιασμό και χαιρετισμό του Επισκόπου Αμορίου, Νικηφόρου. "Το βιβλίο δεν είναι απλώς ένα μέσο μεταδόσεως γνώσεων αλλά μια διαρκής συνομιλία του ανθρώπου με την αλήθεια τη μνήμη και την ελπίδα. Μέσα στις σελίδες του αποτυπώνεται η αγωνία του ανθρώπου να υπερβη τα όρια και τον εαυτό του. Κάθε βιβλίο αποτελεί μια γέφυρα ανάμεσα στις γενεές,.μια συνάντηση προσώπων που αν και χωρίζονται από χρόνια ή αποστάσεις συναντιούνται στον χώρο του λόγου και της αναζήτησης νοήματος". Σε ό,τι αφορά το αφιέρωμα στο ΑΠΘ, σημείωσε πως το ίδρυμα "υπηρετεί το βαθύτερο νόημα της παιδείας που διαβλέπει στην διαμόρφωση ελεύθερων και υπευθύνων προσώπων". "Σε μια εποχή κατά την οποία η πληροφορία πολλαπλασιάζεται με πρωτοφανή ταχύτητα, το βιβλίο εξακολουθεί να μας διδάσκει την αξία της περισυλλογής. Μας θυμίζει ότι η παιδεία δεν ταυτίζεται με τη γνώση αλλά με το ήθος την ανθρωπιά και το ψυχικό βάθος" είπε μεταξύ άλλων.  

Στη συνέχεια το λόγο πήρε ο Μπάμπης Μπαρμπουνάκης ο οποίος ευχαρίστησε όλους τους διοργανωτές και τους παρευρισκόμενους για την στήριξη τους όλα αυτά τα χρόνια.

Τα εγκαίνια έκανε ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης, Στέλιος Αγγελούδης ο οποίος έκανε ιδιαίτερη αναφορά στην τοποθεσία της εκδήλωσης τονίζοντας πως "συνδυάζει ένα εμβληματικό ηλιοβασίλεμα με έναν υπέροχο χώρο δίπλα στη θάλασσα με έναν θεσμό που έχει κάνει όλον τον κόσμο να το αγκαλιασει. Ζούμε σε μια μαγευτική πόλη και καλό είναι να μη το ξεχνάμε αυτό."

Ο δήμαρχος σημείωσε επίσης πως πρόκειται για μια διοργάνωση που εδώ και μισό αιώνα επιβεβαιώνει ότι το βιβλίο δεν είναι απλά ενα πολιτιστικό προϊόν αλλά μια πράξη μνήμης κι ένα εργαλείο κατανόησης του κόσμου. "Είναι μια γιορτή του πνεύματος, της γνώσης, της δημιουργίας. Ένας τοπος συνάντησης ανθρώπων διαφορετικών ηλικιών και εμπειριών που τους ενώνει η κοινή αγάπη για το βιβλίο."

Για το αφιέρωμα στο ΑΠΘ ειπε πως η ιστορία του Πανεπιστημίου είναι άρρηκτη με την ιστορία της Θεσσαλονίκης. "Βιβλίο και Πανεπιστήμιο μοιράζονται μια κοινή αποστολή να ενισχύουν το διάλογο και την κριτική σκέψη. Στην ψηφιακή εποχή, το βιβλίο εξακολουθεί να είναι ένα εργαλείο εμβάθυνσης, κατανόησης και ουσιαστικής επικοινωνίας του κόσμου γύρω μας. Και η Θεσσαλονίκη υπήρξε πάντα ανοιχτή στις ιδέες." είπε μεταξύ άλλων.

Ο Νικόλαος Μαγγιώρος, Αντιπρύτανης Ακαδημαϊκών Υποθέσεων και Ανάπτυξης ΑΠΘ μετέφερε τον χαιρετισμό του Πρύτανη, Κυριάκου Αναστασιάδη και ευχαρίστησε το φεστιβάλ για το αφιέρωμα.

"Το φετινό αφιέρωμα προσδίδει στο φεστιβάλ έναν ιδιαίτερο συμβολισμό και έχει ουσιαστική σημασία για την πανεπιστημιακή κοινότητα" είπε αρχικά.

"Το Πανεπιστήμιο είναι το θησαυροφυλάκιο της πόλης και φυλάσσει έναν ανεκτίμητο θησαυρό που δεν μπορεί να εκτιμηθεί υλικά. Είναι ένας θησαυρός πολιτισμού που ανήκει σε όλο τον κόσμο και αυτό νομίζω είναι πολύ σημαντικό. Από τον ίδρυση του το 1926 ως σήμερα, το ΑΠΘ συμπορεύεται με την ιστορική διαδρομή της πόλης συμβάλλοντας στη διαμόρφωση της ταυτότητας της. Άλλωστε η σχέση του πανεπιστημίου με το βιβλίο είναι διαχρονική και πολυδιάστατη. Το αφιέρωμα αναδεικνύει τη σύνδεση δύο θεσμών με τις κοινές αξίες της προαγωγής της γνώσης, της πνευματικής καλλιέργειας και του ήθους μας".

Στη συνέχεια μάλιστα πρότεινε, στο πλαίσιο της συνεργασίας των δύο φορέων, να διοργανώνεται κάθε χρόνο μια ημερίδα επιστημονικού χαρακτήρα με στόχο να αναδείξει την ιστορία του βιβλίου. Πριν κατέβει, χάρισε στον κ. Μπαρμπουνάκη μια ανάγλυφη πλακέτα με το πρόσωπο του Αριστοτέλη.

Ο Χάρης Κούντουρος εκπροσωπώντας την αντιπροσωπεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Ελλάδα σημείωσε πως η συνεργασία τους με το φεστιβάλ μετρά ήδη 20 χρόνια κάτι που δείχνει την σημασία που δίνει η ΕΕ στην φιλαναγνωσια και ιδιαίτερα σε δράσεις εκτός των πρωτευουσών.

"Ένα καλό βιβλίο μας κάνει να κατανοήσουμε καλύτερα τον κόσμο, τον άλλον και τον ίδιο μας τον εαυτό. Είμαι σίγουρος ότι ανάμεσα στα δεκάδες χιλιάδες βιβλία που εκτίθενται, θα διαλέξουμε αυτό που μας ταιριάζει καλύτερα" τόνισε μεταξύ άλλως και υποσχέθηκε πως η συνεργασία τους με το φεστιβάλ θα συνεχιστεί για πολλά χρόνια ακόμα.

Ο αντιπεριφερειάρχης Πολιτισμού και Αθλητισμού της ΠΚΜ, Χρήστος Μήττας μετέφερε τους χαιρετισμούς της Περιφερειάρχη, Αθήνας Αηδόνα και ευχαρίστησε και ο ίδιος με τη σειρά του τους διοργανωτές. "Ο πολιτισμός δεν είναι πολυτέλεια αλλά ένας θεμέλιος λίθος για τα παιδιά μας και τη κοινωνία μας" πρόσθεσε.

Στο βήμα ανέβηκε και η Βούλα Πατουλίδου η οποία μοιράστηκε την αγάπη της για τα βιβλία και θυμήθηκε τα παιδικά της χρόνια. "Η μαμά μου μου έλεγε να αφήσω τα βιβλία και να πιάσω το κέντημα. Πού να ήξερε ότι μέσα σε αυτά βρισκόταν όλη η γνώση του κόσμου. Σε μια εποχή που όλα κυλούν γρήγορα, ακόμα και το ξεφύλλισμα είναι κέρδος" είπε χαρακτηριστικά.

Ο Κώστας Ζουράρις, που έδωσε το παρών και φέτος, τόνισε μεταξύ άλλων:
"Το βιβλίο είναι ελευθερία. Δεν είναι τυχαίο που όλες οι τυραννίες καίνε βιβλία με το που ανεβαίνουν στην εξουσία. Με το βιβλίο προσπάθησαν να μας κάνουν ανθρώπους οι δάσκαλοι και είχαν δίκιο".

Ως εκπρόσωπος επιχειρηματιών Κεντρικής Μακεδονίας, ο Νικόλαος Φιλίππου σημείωσε πως "υποστηρίζουμε τον θεσμό και πιστεύουμε ότι πρέπει να προχωρήσουμε μαζί μπροστά για την ανάταξη της πόλης και του τόπου μας".

Η γενική γραμματέας της ΑΜΚΕ «Βυζαντινή Θεσσαλονίκη» Χαρά Παπαδοπούλου σημείωσε πως είναι μεγάλη χαρά και τιμή που πλέον βρίσκονται στη διοργάνωση." Πέρσι πήραμε την πρωτοβουλία για τα μεγάλα θεαματικά αφιερώματα. Φέτος δίνουμε τη σκυτάλη στο ΑΠΘ γιατί είναι το πρώτο και μεγαλύτερο ακαδημαϊκό ίδρυμα της πόλης. Σας ευχαριστούμε για όλα, εσείς είστε αυτοί που ανοίγετε δρομους".

Τελευταίος μίλησε ο ΥΜΑΘ, Κώστας Γκιουλέκας. "Φέτος το φεστιβάλ τιμά το μεγαλύτερο εκπαιδευτικό ίδρυμα των Βαλκανίων για το οποίο νιώθουμε περήφανοι. Εδώ, κάτω από τον Μέγα Αλέξανδρο, συναντιούνται οι άνθρωποι του πνεύματος και η Θεσσαλονίκη έχει βγάλει πολλούς τέτοιους σπουδαίους ανθρώπους.
Ζούμε σε μια εποχή που όλα αλλάζουν, ο ρομαντισμός και η μαγεία του εντύπου βιβλίου όμως δεν μπορεί ποτέ να αντικατασταθεί από μια ψηφιακή μηχανή" σημείωσε μεταξύ άλλων.

Στη συνέχεια, όλοι μαζί έκοψαν την κορδέλα κηρύσσοντας και επίσημα την έναρξη του φεστιβάλ το οποίο άνοιξε τις πύλες του εχθές και θα διαρκέσει μέχρι τις 5 Ιουλίου, και θα λειτουργεί καθημερινά από τις 19:00 ως τις 23:00.

Ως είθισται, το Φεστιβάλ διοργανώνεται στη Νέα Παραλία, ανάμεσα στον Λευκό Πύργο και το Makedonia Palace από τον Σύνδεσμο Εκδοτών Βόρειας Ελλάδας (Σ.ΕΚ.Β.Ε), σε στενή συνεργασία με τον δήμο Θεσσαλονίκης, ενώ τελεί υπό την υποστήριξη και την αιγίδα του Υπουργείου Πολιτισμού.

Στην έκθεση συμμετέχουν περισσότεροι από 400 εκδότες στα 120 εκθετήρια κατά μήκος της παραλίας όπου κατά τη διάρκεια του φεστιβάλ το κοινό θα έχει την ευκαιρία να δει παρουσιάσεις βιβλίων, να ακούσει συζητήσεις αλλά και να επισκεφθεί ένα ειδικό Θεματικό Εκθετήριο Comics.

Το πρόγραμμα των κεντρικών εκδηλώσεων

Κυριακή 21 Ιουνίου
(20:30, Άγαλμα Μεγάλου Αλεξάνδρου):
Σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, θα πραγματοποιηθεί η εκδήλωση «Συζήτηση για την ανθεκτικότητα των υδάτων». Στο επίκεντρο θα βρεθούν η κλιματική κρίση, οι ξηρασίες, οι πλημμύρες και η ευρωπαϊκή στρατηγική για τη διασφάλιση των υδάτινων πόρων στην Ελλάδα. Στο πάνελ συμμετέχουν οι: Χάρης Κούντουρος (Ευρωπαϊκή Επιτροπή), Σάκης Αρναούτογλου (Ευρωβουλευτής), Νικόλαος Γεωργιάδης (ΓΔ Περιβάλλοντος Ε.Ε.), Ελπίδα Γ. Κολοκυθά (Καθηγήτρια Α.Π.Θ. / UNESCO) και Άγις Μ. Παπαδόπουλος (Καθηγητής Α.Π.Θ. / Πρόεδρος ΕΥΑΘ), με συντονιστή τον δημοσιογράφο Κώστα Μπλιάτκα.

Δευτέρα 22 Ιουνίου 2026
(Αύλειος χώρος Γυάλινης Βιβλιοθήκης):
Σε συνεργασία με την ΑΜΚΕ «Βυζαντινή Θεσσαλονίκη», διοργανώνεται το «Παιχνίδισμα φιλαναγνωσίας: Από το Βυζάντιο στην Τεχνητή Νοημοσύνη». Πρόκειται για μια πρωτότυπη δράση για παιδιά και ενήλικες με εισηγητή τον Καθηγητή του Α.Π.Θ., Ανδρέα Γκουτζιοκώστα.

Παρασκευή 26 Ιουνίου 2026
(Αύλειος χώρος Γυάλινης Βιβλιοθήκης):
Σε συνεργασία με την Κεντρική Δημοτική Βιβλιοθήκη, θα διεξαχθεί η εκδήλωση «Κώστας Αξελός: Η σκέψη του σήμερα». Ένας ανοιχτός διάλογος γύρω από τα σύγχρονα φιλοσοφικά ερωτήματα με τη συμμετοχή των Πέτρου Σατραζάνη, Δημήτρη Δημητριάδη και Κατερίνας Δασκαλάκη.

Κυριακή 5 Ιουλίου 2026
(Χώρος του Φεστιβάλ):
Η αυλαία των κεντρικών εκδηλώσεων πέφτει με το αφιέρωμα «Η Θεσσαλονίκη του Charles Diehl», σε συνεργασία με την ΑΜΚΕ «Βυζαντινή Θεσσαλονίκη», τιμώντας τον σπουδαίο Γάλλο βυζαντινολόγο που πρόβαλε διεθνώς την ιστορική ταυτότητα της μακεδονικής πρωτεύουσας.