Κάνε κλικ και δες περισσότερο emakedonia.gr στην αναζήτηση της Google
Πρόσθεσέ το στην Google- Newsroom
Στο φως της δημοσιότητας δόθηκε το πλήρες κείμενο του Μνημονίου Συνεργασίας (MOU) μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν, το οποίο θέτει τις βάσεις για τον οριστικό τερματισμό της πολεμικής κρίσης στη Μέση Ανατολή και τη θεμελίωση μιας νέας στρατηγικής και οικονομικής σχέσης μεταξύ των δύο ιστορικών αντιπάλων.
Σύμφωνα με ρεπορτάζ του BBC, κατά τη διάρκεια διμερούς συνάντησης η αμερικανική πλευρά παρουσίασε αναλυτικά τους βασικούς όρους του προσχεδίου, το οποίο αποτελείται από 14 συγκεκριμένα σημεία και διαμορφώνει έναν σαφή οδικό χάρτη για την επόμενη ημέρα.
Τα βασικά σημεία-κλειδιά της συμφωνίας
Το Μνημόνιο προβλέπει ριζικές αλλαγές στο στρατιωτικό και οικονομικό στάτους κβο της περιοχής, με κυριότερες τις εξής:
- Περιφερειακή εκεχειρία: Προβλέπεται ο άμεσος και μόνιμος τερματισμός των στρατιωτικών επιχειρήσεων σε όλα τα μέτωπα, με ρητή αναφορά στην επέκταση της εκεχειρίας και στο έδαφος του Λιβάνου.
- Στενά του Ορμούζ: Αποκαθίσταται άμεσα η εμπορική ναυσιπλοΐα. Για τις πρώτες 60 ημέρες η διέλευση των πλοίων θα πραγματοποιείται χωρίς την καταβολή τελών, ενώ το Ιράν θα ξεκινήσει διαβουλεύσεις με το Ομάν και τις χώρες του Κόλπου για ένα μόνιμο διεθνές καθεστώς διαχείρισης.
- Άρση αποκλεισμού και αποχώρηση ΗΠΑ: Η Ουάσινγκτον αναλαμβάνει να άρει τον ναυτικό αποκλεισμό του Ιράν εντός 30 ημερών. Παράλληλα, δεσμεύεται να απομακρύνει τις στρατιωτικές της δυνάμεις από την εγγύτητα της χώρας εντός 30 ημερών από την υπογραφή της τελικής συμφωνίας.
- Εγγυήσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα: Το Ιράν δεσμεύεται ότι δεν θα αποκτήσει ποτέ πυρηνικό όπλο. Το υπάρχον εμπλουτισμένο πυρηνικό υλικό θα εξαλειφθεί μέσω διαδικασίας αραίωσης και ανάμειξης επί τόπου, υπό την αυστηρή εποπτεία της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας (IAEA).
Το οικονομικό «πακέτο» των 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων
Στο επίκεντρο της συμφωνίας βρίσκεται μια άνευ προηγουμένου οικονομική δέσμευση. Οι Ηνωμένες Πολιτείες, σε συνεργασία με περιφερειακούς εταίρους, θα δημιουργήσουν ένα διεθνές ταμείο ύψους τουλάχιστον 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων (περίπου 224 δισεκατομμύρια λίρες Αγγλίας) με αποκλειστικό σκοπό την ανοικοδόμηση και την οικονομική ανάπτυξη της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Στο ίδιο πλαίσιο, η Ουάσινγκτον δεσμεύεται για τον πλήρη τερματισμό «όλων των τύπων κυρώσεων» (μονομερών, πρωτογενών, δευτερογενών, καθώς και εκείνων του ΟΗΕ). Μέχρι να οριστικοποιηθεί η τελική συμφωνία, το αμερικανικό Υπουργείο Οικονομικών θα εκδώσει άμεσες εξαιρέσεις (waivers) για την πλήρη απελευθέρωση των εξαγωγών ιρανικού αργού πετρελαίου και τη χρηματοοικονομική αποδέσμευση όλων των παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων ανά τον κόσμο.
Αναλυτικά το κείμενο της συμφωνίας
Οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν συμφώνησαν, σύμφωνα με το προσχέδιο του μνημονίου κατανόησης (MOU), σε ένα πλαίσιο 14 σημείων που αποσκοπεί στον τερματισμό της σύγκρουσης, την αποκατάσταση των οικονομικών σχέσεων και τη διαμόρφωση ενός νέου πλαισίου ασφάλειας στην περιοχή.
Στην πρώτη παράγραφο, οι δύο χώρες, καθώς και οι σύμμαχοί τους στον τρέχοντα πόλεμο, δηλώνουν τον άμεσο και μόνιμο τερματισμό των στρατιωτικών επιχειρήσεων σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου. Παράλληλα, δεσμεύονται να μην ξεκινήσουν στο μέλλον πόλεμο ή στρατιωτική επιχείρηση η μία εναντίον της άλλης, να απέχουν από απειλή ή χρήση βίας και να διασφαλίσουν την εδαφική ακεραιότητα και κυριαρχία του Λιβάνου. Η τελική συμφωνία θα επιβεβαιώνει μόνιμα τις προβλέψεις αυτές.
Το δεύτερο άρθρο προβλέπει αμοιβαίο σεβασμό της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας των δύο κρατών, καθώς και δέσμευση μη παρέμβασης στις εσωτερικές υποθέσεις του άλλου μέρους.
Στο τρίτο άρθρο, οι δύο πλευρές αναλαμβάνουν την υποχρέωση να διαπραγματευθούν και να καταλήξουν σε τελική συμφωνία εντός 60 ημερών, με δυνατότητα παράτασης μόνο κατόπιν κοινής συναίνεσης.
Το τέταρτο άρθρο προβλέπει ότι αμέσως μετά την υπογραφή του μνημονίου οι Ηνωμένες Πολιτείες θα ξεκινήσουν τη σταδιακή άρση του ναυτικού αποκλεισμού και κάθε άλλου περιορισμού κατά του Ιράν, με πλήρη κατάργησή τους εντός 30 ημερών. Κατά το διάστημα αυτό, η ναυτιλιακή κίνηση θα επανέρχεται σταδιακά στα επίπεδα που ίσχυαν πριν από τον πόλεμο. Επιπλέον, οι ΗΠΑ δεσμεύονται να απομακρύνουν τις δυνάμεις τους από την εγγύτητα της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν μέσα σε 30 ημέρες από την επίτευξη της τελικής συμφωνίας.
Σύμφωνα με το πέμπτο άρθρο, το Ιράν θα καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια ώστε να εξασφαλιστεί η ασφαλής και χωρίς χρεώσεις διέλευση εμπορικών πλοίων μεταξύ του Περσικού Κόλπου και της Θάλασσας του Ομάν για διάστημα 60 ημερών. Η εμπορική ναυσιπλοΐα θα αρχίσει αμέσως, ενώ η πλήρης αποκατάστασή της θα ολοκληρωθεί εντός 30 ημερών, λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες αποναρκοθέτησης και απομάκρυνσης τεχνικών και στρατιωτικών εμποδίων. Παράλληλα, η Τεχεράνη θα ξεκινήσει διάλογο με το Ομάν και τα υπόλοιπα παράκτια κράτη του Κόλπου για τη διαμόρφωση ενός μελλοντικού καθεστώτος διοίκησης και παροχής ναυτιλιακών υπηρεσιών στα Στενά του Ορμούζ, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο.
Το έκτο άρθρο προβλέπει ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες, σε συνεργασία με περιφερειακούς εταίρους, θα αναπτύξουν σχέδιο χρηματοδότησης ύψους τουλάχιστον 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων για την ανοικοδόμηση και οικονομική ανάπτυξη του Ιράν. Ο μηχανισμός εφαρμογής του σχεδίου θα οριστικοποιηθεί στο πλαίσιο της τελικής συμφωνίας εντός 60 ημερών, ενώ η αμερικανική πλευρά δεσμεύεται να εκδώσει όλες τις απαραίτητες άδειες και εγκρίσεις για τις σχετικές χρηματοοικονομικές συναλλαγές.
Στο έβδομο άρθρο, οι Ηνωμένες Πολιτείες αναλαμβάνουν την υποχρέωση να καταργήσουν όλες τις μορφές κυρώσεων κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν. Η δέσμευση αυτή περιλαμβάνει αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, αποφάσεις του Διοικητικού Συμβουλίου της Διεθνής Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας, καθώς και όλες τις μονομερείς πρωτογενείς και δευτερογενείς αμερικανικές κυρώσεις. Το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής θα καθοριστεί στο πλαίσιο της τελικής συμφωνίας.
Το όγδοο άρθρο αφορά το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Η Τεχεράνη επαναβεβαιώνει ότι δεν θα αποκτήσει ούτε θα αναπτύξει πυρηνικά όπλα. Οι δύο χώρες συμφωνούν επίσης να καθορίσουν από κοινού τον τρόπο διαχείρισης των αποθεμάτων εμπλουτισμένου πυρηνικού υλικού. Ως ελάχιστη μέθοδος προβλέπεται η αραίωση του υλικού επί τόπου υπό την εποπτεία της IAEA. Παράλληλα, οι δύο πλευρές θα συζητήσουν το ζήτημα του εμπλουτισμού ουρανίου και άλλα θέματα που σχετίζονται με τις πυρηνικές ανάγκες του Ιράν, στο πλαίσιο ενός αποδεκτού πλαισίου που θα καθοριστεί στην τελική συμφωνία.
Στο ένατο άρθρο προβλέπεται ότι μέχρι την ολοκλήρωση της τελικής συμφωνίας οι δύο χώρες θα διατηρήσουν το υφιστάμενο καθεστώς. Το Ιράν θα διατηρήσει το σημερινό επίπεδο του πυρηνικού του προγράμματος, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν θα επιβάλουν νέες κυρώσεις ούτε θα αναπτύξουν πρόσθετες στρατιωτικές δυνάμεις στην περιοχή.
Σύμφωνα με το δέκατο άρθρο, αμέσως μετά την υπογραφή του μνημονίου και έως ότου ολοκληρωθεί η διαδικασία άρσης των κυρώσεων, το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών θα εκδώσει εξαιρέσεις που θα επιτρέπουν τις εξαγωγές ιρανικού αργού πετρελαίου, πετρελαϊκών προϊόντων και παραγώγων τους, καθώς και όλες τις συναφείς υπηρεσίες, συμπεριλαμβανομένων τραπεζικών συναλλαγών, ασφαλίσεων και μεταφορών.
Το ενδέκατο άρθρο προβλέπει ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα καταστήσουν διαθέσιμα για χρήση τα δεσμευμένα ή περιορισμένα κεφάλαια και περιουσιακά στοιχεία του Ιράν αμέσως μετά την έναρξη εφαρμογής του μνημονίου. Οι διαδικασίες αποδέσμευσης των κεφαλαίων θα συμφωνηθούν κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων. Τα ποσά αυτά θα μπορούν να χρησιμοποιηθούν πλήρως από τους τελικούς δικαιούχους που θα ορίζει η Κεντρική Τράπεζα του Ιράν, ενώ η αμερικανική πλευρά δεσμεύεται να εκδώσει όλες τις αναγκαίες άδειες και εγκρίσεις.
Το δωδέκατο άρθρο προβλέπει τη δημιουργία εκτελεστικού μηχανισμού παρακολούθησης της εφαρμογής του μνημονίου και της συμμόρφωσης των δύο πλευρών με την τελική συμφωνία.
Σύμφωνα με το δέκατο τρίτο άρθρο, οι διαπραγματεύσεις για την τελική συμφωνία θα ξεκινήσουν μετά την υπογραφή του μνημονίου και υπό την προϋπόθεση ότι θα έχει αρχίσει η εφαρμογή των άρθρων που αφορούν τον τερματισμό των εχθροπραξιών, την άρση του ναυτικού αποκλεισμού, τη λειτουργία των Στενών του Ορμούζ, τις εξαγωγές πετρελαίου και την αποδέσμευση των ιρανικών κεφαλαίων.
Τέλος, το δέκατο τέταρτο άρθρο προβλέπει ότι η τελική συμφωνία θα επικυρωθεί μέσω δεσμευτικού ψηφίσματος του Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, προσδίδοντάς της διεθνή νομική ισχύ.
Κάνε κλικ και δες περισσότερο emakedonia.gr στην αναζήτηση της Google
Πρόσθεσέ το στην Google
