Η ιστορία της Καλαμαριάς γίνεται βιωματικό μάθημα για παιδιά του δημοτικού

Με στόχο η νέα γενιά να γνωρίσει τον τόπο όπου μεγαλώνει, ζει και εξελίσσεται, η δήμαρχος Καλαμαριάς Χρύσα Αράπογλου ανέλαβε μία σπουδαία πρωτοβουλία -αντίστοιχή της δεν υπάρχει προς ώρας στη Θεσσαλονίκη- οι μαθητές του Δημοτικού να διδαχθούν στα σχολεία τους, με βιωματικό τρόπο, την ιστορία του τόπου τους.

Έτσι, αφότου «πέρασε» ομόφωνα από το δημοτικό συμβούλιο, συγκροτήθηκε Επιστημονική Επιτροπή για τη δημιουργία εκπαιδευτικού υλικού για την τοπική ιστορία του Δήμου Καλαμαριάς.

Μέσα από αφηγήσεις, μαρτυρίες, εικόνες και δραστηριότητες, οι μαθητές θα έχουν την ευκαιρία να ανακαλύψουν τις ρίζες της πόλης τους και να αισθανθούν ότι αποτελούν κομμάτι της ιστορικής της συνέχειας.

Η Καλαμαριά είναι ένας Δήμος με μακρά ιστορία που μετρά από το 315 π.Χ. καθώς οι αρχαιολογικές ανασκαφές και έρευνες επιβεβαίωσαν την ύπαρξη προϊστορικού οικισμού στο Καραμπουρνάκι. Η σύγχρονη ταυτότητά της διαμορφώθηκε καθοριστικά μετά το 1922, όταν έγινε ο κύριος τόπος εγκατάστασης προσφύγων από τον Πόντο, τη Μικρά Ασία και την Ανατολική Θράκη, μετατρέποντας μία αραιοκατοικημένη περιοχή σε ζωντανό πνεύμονα του προσφυγικού ελληνισμού.

«Η τοπική ιστορία είναι η ψυχή ενός τόπου. Είναι οι ρίζες, η μνήμη και η ταυτότητα που συνδέουν το παρελθόν με το παρόν και καθοδηγούν το μέλλον μας. Στην Καλαμαριά, μία πόλη με βαθιά προσφυγική κληρονομιά και πλούσια ιστορική διαδρομή, έχουμε χρέος να τη διαφυλάξουμε και να τη μεταδώσουμε στις επόμενες γενιές. Με τη συγκρότηση της Επιστημονικής Επιτροπής για τη δημιουργία εκπαιδευτικού υλικού τοπικής ιστορίας, κάνουμε ένα ουσιαστικό βήμα ώστε η ιστορία της πόλης μας να περάσει οργανωμένα στα σχολεία και τα παιδιά να τη γνωρίσουν ως βίωμα και όχι ως απλή γνώση» λέει στη «ΜτΚ» η δήμαρχος Καλαμαριάς, Χρύσα Αράπογλου.

Η πρωτοβουλία

Η πρωτοβουλία αυτή εντάσσεται στο πλαίσιο σχετικού προγράμματος του υπουργείου Παιδείας και όπως εξηγεί η κ. Αράπογλου, δεν είναι αποσπασματική αλλά αποτελεί μέρος μίας σταθερής και συνεπούς πολιτικής του Δήμου να επενδύει στη γνώση, στην ιστορία και στον πολιτισμό. «Με την επανεκκίνηση του Ανοιχτού Πανεπιστημίου Καλαμαριάς, που ήδη πραγματοποιεί ένα μεγάλο ταξίδι στην ιστορία της πόλης από τα προϊστορικά χρόνια, αλλά και με το Μνημόνιο Συνεργασίας μας με το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, αποδεικνύουμε ότι η επένδυση στη γνώση αποτελεί συνειδητό και διαρκή στόχο. Η τοπική ιστορία είναι δύναμη και ταυτότητα. Είναι προϋπόθεση για να διαμορφώσουμε ενεργούς, συνειδητοποιημένους πολίτες και να χτίσουμε με σιγουριά το μέλλον της Καλαμαριάς. Η Καλαμαριά επενδύει στη δύναμη της μνήμης, για να χτίσει με σιγουριά το μέλλον της».

Το υπουργείο Παιδείας προτείνει, για να αναπτυχθεί η ενεργός πολιτειότητα, έναν ορισμένο αριθμό ωρών όπου μπορούν οι δάσκαλοι να αφιερωθούν στην τοπική ιστορία κάθε περιοχής της Ελλάδας προκειμένου, τα παιδιά να μάθουν για τον τόπο τους. «Σκοπός είναι να δημιουργηθεί ένα εκπαιδευτικό υλικό το οποίο θα είναι προσαρμοσμένο σε παιδιά της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης, των μεγαλύτερων τάξεων. Δεν πρόκειται για ένα ακόμα βιβλίο ιστορίας, αλλά για ένα εργαλείο βιωματικής μάθησης, όπου σκοπό έχει να συνδεθούν τα παιδιά με τον τόπο τους και να μάθουν την ιστορία του, γιατί όπως γνωρίζουμε, αυτός που γνωρίζει καλά την ιστορία του έχει και μέλλον. Βασικός στόχος της Επιτροπής είναι να προσπαθήσουμε να κάνουμε την τοπική ιστορία της Καλαμαριάς να έχει νόημα γι’ αυτά. Δηλαδή ο τόπος που περπατούν, οι δρόμοι, οι οδοί, να αποκτήσουν ένα ιστορικό νόημα για τα παιδιά» λέει στη «ΜτΚ» ο Ευάγγελος Κελεσίδης, Διευθυντής Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Ανατολικής Θεσσαλονίκης και πρόεδρος της Επιτροπής.

Το μάθημα

Ο Δήμος έχει περισσότερα από 20 δημοτικά σχολεία και το συγκεκριμένο μάθημα θα είναι επιλογής.

«Στόχος μας είναι να προσφέρουμε ένα έτοιμο υλικό, προσαρμοσμένο σε παιδιά ηλικίας 9-12 ετών που θα το αγκαλιάσουν όλα τα σχολεία μας γι’ αυτό και στην Επιτροπή συμμετέχουν και οι δύο σύμβουλοι εκπαίδευσης της Καλαμαριάς. Το εκπαιδευτικό υλικό, σε πιλοτικό στάδιο, θα είναι έτοιμο σε έξι μήνες όπου θα επιμορφωθούν οι εκπαιδευτικοί, θα παρουσιαστεί σε κάποια σχολεία ώστε εάν χρειάζεται να γίνουν διορθώσεις και στη συνέχεια το υλικό αυτό θα τυπωθεί για να φτάσει σε όλα τα σχολεία μας» σημειώνει ο κ. Κελεσίδης.

Στην Επιτροπή συμμετέχουν άνθρωποι της εκπαίδευσης, ακαδημαϊκοί, η προϊσταμένη του Ιστορικού Αρχείου Προσφυγικού Ελληνισμού Δήμου Καλαμαριάς (ΙΑΠΕ) ώστε να υπάρχει σωστή επιστημονική τεκμηρίωση με παράλληλη παιδαγωγική επεξεργασία του υλικού.

Το μάθημα θα πλαισιώνεται από εκπαιδευτικές διαδρομές, επισκέψεις σε μνημεία ιστορικού ενδιαφέροντος, προκειμένου να μη δίνεται στους μαθητές μόνον μία έτοιμη πληροφορία αλλά μέσα από δράσεις να ανακαλύπτουν την ιστορία του τόπου τους και να εξελιχθούν σε ενεργούς πολίτες.

Ο Θάνος Γιαννακός, αντιδήμαρχος Παιδείας στον Δήμο συμπληρώνει πως «πρόκειται για μία πολύ σημαντική πρωτοβουλία της δημάρχου. Με την αξιοποίηση του εκπαιδευτικού υλικού τα παιδιά μας θα μάθουν βιωματικά την τοπική ιστορία καθώς η Καλαμαριά έχει ιστορία από τα βάθη των αιώνων και έτσι, θα μπορούν να την συνδέσουν με την σύγχρονη πραγματικότητα».

Ο ρόλος των εκπαιδευτικών

«Ο ρόλος των εκπαιδευτικών και των συνδικαλιστικών οργανώσεων δεν είναι απλά στενά συνδικαλιστικός. Οφείλει να παρεμβαίνει και σε θέματα εκπαιδευτικής πολιτικής και κυρίως λειτουργίας των σχολικών μονάδων, στο πλαίσιο της ενίσχυσης του έργου των εκπαιδευτικών. Γι’ αυτό είναι πολύ σημαντική αυτή η πρωτοβουλία που έχει αναπτύξει ο Δήμος Καλαμαριάς και κυρίως η δήμαρχος. Για πρώτη φορά, μετά από πολλά χρόνια, έχουμε μία προσπάθεια πολύ σημαντική σε ό,τι αφορά την καταγραφή της ιστορίας της Καλαμαριάς και την ένταξή της στην εκπαιδευτική διαδικασία και από την άλλη μεριά αυτή η πρωτοβουλία ενισχύει την ταυτότητα της νέας γενιάς» σημειώνει στη «ΜτΚ» ο Κωνσταντίνος Ανθόπουλος, δάσκαλος, εκπρόσωπος του συλλόγου εκπαιδευτικών «Ο Προμηθέας» και μέλος της Επιτροπής.

Τονίζει τέλος πως στην Επιτροπή συμμετέχουν αξιόλογα εκπαιδευτικά στελέχη και επιστήμονες εξασφαλίζοντας έτσι τα εχέγγυα για την επιστημονική διάσταση, τεκμηρίωση και ικανότητα να παραχθεί ένα ουσιαστικό, ποιοτικό έργο. Επισημαίνεται ότι η Επιτροπή λειτουργεί χωρίς αμοιβή και με δυνατότητα συνεργασίας με επιστημονικούς και εκπαιδευτικούς φορείς.

*Δημοσιεύτηκε στη "ΜτΚ" στις 19/4/2026