- Newsroom
Στη μετωπική σύγκρουση που είχε με τον τότε πρωθυπουργό Αλέξης Τσίπρας με αφορμή την υπόθεση της Τράπεζα Αττικής στάθηκε με ιδιαίτερη έμφαση ο διοικητής της Τράπεζα της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, σε συνέντευξη του στην Ομάδα Αλήθειας περιγράφοντας μια από τις πιο τεταμένες περιόδους της θητείας του.
Όπως προκύπτει από το απομαγνητοφωνημένο κείμενο της συνέντευξης που απέστειλε η Τράπεζα της Ελλάδος, ο κ. Στουρνάρας ανέφερε ότι η υπόθεση της Τράπεζας Αττικής αποτέλεσε σημείο έντονης πολιτικής αντιπαράθεσης, με τον ίδιο να επιμένει στον αυστηρό εποπτικό ρόλο της Τράπεζας της Ελλάδος και στην ανάγκη πλήρους ελέγχου για τη διασφάλιση της σταθερότητας του τραπεζικού συστήματος. Σύμφωνα με τον κ. Στουρνάρα, η στάση αυτή προκάλεσε ευθεία σύγκρουση με την τότε κυβέρνηση, η οποία, όπως υποστήριξε, αντιμετώπισε με δυσπιστία τις παρεμβάσεις της κεντρικής τράπεζας.
Ο διοικητής της ΤτΕ περιέγραψε ένα κλίμα ισχυρής πίεσης και έντασης, τονίζοντας ότι η αντιπαράθεση δεν είχε προσωπικό χαρακτήρα, αλλά αφορούσε τη θεσμική ανεξαρτησία της Τράπεζας της Ελλάδος και την ανάγκη εφαρμογής των ευρωπαϊκών κανόνων εποπτείας. Όπως σημείωσε, η διαφωνία με τον Αλέξη Τσίπρα κορυφώθηκε όταν τέθηκε θέμα χειρισμών και ελέγχων στην Τράπεζα Αττικής, με την κεντρική τράπεζα να επιμένει σε διαδικασίες που -όπως είπε- ήταν απαραίτητες για την προστασία των καταθέσεων και της αξιοπιστίας του συστήματος.
Ο κ. Στουρνάρας υποστήριξε ότι εκείνη η περίοδος αποτέλεσε μία από τις δυσκολότερες θεσμικά, καθώς η ένταση ανάμεσα στην κυβέρνηση και την κεντρική τράπεζα ήταν συνεχής, ενώ παράλληλα η χώρα βρισκόταν ήδη σε καθεστώς οικονομικής πίεσης. Τόνισε, ωστόσο, ότι η επιμονή στην τήρηση των κανόνων και η ανεξαρτησία της εποπτείας ήταν μονόδρομος, ακόμη κι αν αυτό οδηγούσε σε πολιτικές συγκρούσεις στο ανώτατο επίπεδο.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η υπόθεση της Τράπεζας Αττικής ανέδειξε τα όρια των σχέσεων πολιτικής εξουσίας και τραπεζικής εποπτείας, επισημαίνοντας ότι σε περιόδους κρίσης οι θεσμικές ισορροπίες δοκιμάζονται έντονα. Παρά τις αντιδράσεις και την ένταση της εποχής, υπογράμμισε ότι προτεραιότητα παρέμεινε η σταθερότητα του τραπεζικού συστήματος και η προστασία της οικονομίας.
Ο κεντρικός τραπεζίτης περιέγραψε με έντονο τρόπο το κλίμα αβεβαιότητας που επικρατούσε όταν ανέλαβε υπουργός Οικονομικών το 2012, επί κυβέρνησης Αντώνη Σαμαράς, υπογραμμίζοντας ότι η χώρα ήταν εκτός αγορών και στηριζόταν σε βραχυπρόθεσμο δανεισμό. Όπως τόνισε, εκείνη την περίοδο ο κίνδυνος εξόδου από το ευρώ ήταν απολύτως πραγματικός, με τις αγορές να εκτιμούν υψηλές πιθανότητες αποτυχίας της ελληνικής οικονομίας. Καθοριστικό σημείο καμπής, όπως σημείωσε, υπήρξε η παρέμβαση του τότε επικεφαλής της Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, Μάριο Ντράγκι, με τη γνωστή δέσμευση ότι θα γίνει «ό,τι χρειαστεί» για τη σταθερότητα του ευρώ.
Ο κ. Στουρνάρας αναφέρθηκε στις πιέσεις που ασκούνταν εκείνη την εποχή, τόσο εντός όσο και εκτός Ελλάδας, ακόμη και σε εισηγήσεις για αποχώρηση της χώρας από το κοινό νόμισμα. Σύμφωνα με τον ίδιο, μια τέτοια εξέλιξη θα οδηγούσε σε «κυριολεκτικό χάος», με νομικές και οικονομικές επιπτώσεις σε δάνεια, τράπεζες και συμβάσεις. Παράλληλα, άφησε αιχμές για πολιτικές και επιχειρηματικές φωνές που τότε υποστήριζαν την επιστροφή σε εθνικό νόμισμα, χαρακτηρίζοντας τέτοιες προσεγγίσεις ανεύθυνες.
Στη συνέντευξη, ο διοικητής της ΤτΕ στάθηκε και στις δύσκολες διαπραγματεύσεις με τους Ευρωπαίους εταίρους, αναφερόμενος στις επαφές με την τότε καγκελάριο της Γερμανίας Άγγελα Μέρκελ και τον υπουργό Οικονομικών Βόλφγκανγκ Σόιμπλε, σημειώνοντας ότι η εφαρμογή των προαπαιτούμενων ήταν μονόδρομος για την εκταμίευση των δανείων και τη σταθεροποίηση της οικονομίας.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στην περίοδο του 2015, όταν, όπως είπε, η χώρα έφτασε ξανά πολύ κοντά στο Grexit επί διακυβέρνησης Αλέξης Τσίπρας και με υπουργό Οικονομικών τον Γιάνη Βαρουφάκη. Ο κ. Στουρνάρας υποστήριξε ότι η διαπραγμάτευση εκείνου του εξαμήνου αποδυνάμωσε τη θέση της Ελλάδας και είχε σημαντικό οικονομικό κόστος, οδηγώντας τελικά σε capital controls και νέα επιδείνωση της οικονομικής κατάστασης.
Παρά τις έντονες δυσκολίες της περιόδου, ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος υπογράμμισε ότι η χώρα κατάφερε να σταθεροποιηθεί, να εξασφαλίσει πρωτοφανή χρηματοδοτική στήριξη και να παραμείνει στο ευρώ. Όπως σημείωσε, η εμπειρία της ελληνικής κρίσης επηρέασε καθοριστικά τις ευρωπαϊκές πολιτικές των επόμενων ετών, λειτουργώντας ως μάθημα για τη διαχείριση κρίσεων σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης.
